Acta Universitatis Nicolai Copernici Archeologia
Dados do Periódico
| Tipo | JOURNAL |
|---|---|
| Editora | Uniwersytet Mikolaja Kopernika/Nicolaus Copernicus University |
| ISSN | 0137-6616 / 2392-1234 |
| OpenAlex | S4210171141 |
| MAG | 4210171141 |
| Total de publicações | 86 |
| Período coberto | 2006 - 2024 |
| País | PL |
| Idioma | IT |
| Citada por | 6 |
| Fator de impacto | 0.027 |
| Índice h | 1 |
This journal is dedicated to archaeology, which is a subfield of anthropology. Although its focus is not social or cultural anthropology, it is a closely cognate discipline within the broader anthropological framework
Ancient and Medieval Archaeology Studies · Ancient Mediterranean Archaeology and History · Archaeological Research and Protection · Archaeology and ancient environmental studies · Botany and Plant Ecology Studies · Building materials and conservation · Byzantine Studies and History · Classical Antiquity Studies · Conservation Techniques and Studies · Cultural Heritage Materials Analysis
Mgr Lidia Grzeszkiewicz-Kotlewska (1959–2024). Archeolog. Badaczka najstarszych dziejów Torunia. Absolwentka Instytutu Archeologii i Etnografii UMK w Toruniu
.....
Prof. dr hab. Zbigniew Bukowski (1931–2024). Wybitny badacz pradziejowych epok metali. Przyjaciel Instytutu Archeologii UMK w Toruniu
.....
Pozostałości osady z wczesnej epoki żelaza w Gostkowie-Folsung, stan. 17, pow. toruński (AZP 38-44
W artykule przedstawiono wyniki badań pozostałości osadnictwa z wczesnej epoki żelaza odkrytych w Gostkowie-Folsung oraz analizę materiałów zabytkowych pozyskanych na stanowisku. Określono charakter i czas zasiedlenia obszaru stanowiska w odniesieniu do chronologii relatywnej wypracowanej dla ziemi chełmińskiej. Zaprezentowane materiały stanowią cenny wkład do badań osadniczych mikroregionu Gostkowa w czasach ciałopalenia zwłok
Pozostałości osady z końca epoki brązu i wczesnej epoki żelaza w Bożejewicach, stan. 58, pow. mogileński
W artykule przedstawiono wyniki badań pozostałości osadnictwa z końca epoki brązu i wczesnej epoki żelaza odkrytych w Bożejewicach oraz analizę materiałów zabytkowych pozyskanych na stanowisku. Określono charakter i czas zasiedlenia badanego obszaru w odniesieniu do chronologii relatywnej wypracowanej dla tej części Pojezierza Gnieźnieńskiego. Zaprezentowane materiały stanowią cenny wkład do badań osadniczych regionu Bożejewic w czasach ciałopale…
Dr hab. Kazimierz Grążawski (1957–2024), prof. Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Absolwent Instytutu Archeologii i Etnografii UMK. Muzealnik, archeolog i mediewista
......
Mgr Czesław Pietrzykowski (1953–2024). Pracownik naukowo-dydaktyczny w Zakładzie Archeologii Podwodnej Instytutu Archeologii i Etnografii UMK w Toruniu
......
Dr hab. Teresa Dunin-Karwicka, prof. UMK (1931–2024). Etnografka i nauczycielka akademicka. Kierowniczka Zakładu Etnografii w Instytucie Archeologii i Etnografii UMK w Toruniu
......
Naszyjnik ludności kultury łużyckiej z Lulkowa, stan. 12, pow. toruński
W artykule zaprezentowano zdobiony naszyjnik, przypadkowo zna- leziony w Lulkowie koło Torunia. Artefakt został odlany w technice wytapianych modeli i jest łączony z wytwórczością ludności kultury łużyckiej końca epoki brązu i początku epoki żelaza. Pod względem surowcowym należy do okazów wykonanych z brązów cynowo-ołowiowych. Negatywy ornamentu naszyjnika wykonano już na etapie przygotowania masy formierskiej, po czym – po usunięciu formy – zdo…
Zwierzęce szczątki kostne z miejscowości Bożejewice, stan. 58, pow. mogileński
Artykuł zawiera wyniki analizy archeozoologicznej szczątków odkry- tych na stanowisku wielokulturowym w Bożejewicach. Wśród zbiorów z okresów prehistorycznych najliczniejszy pochodził z kultury łużyckiej (koniec V okresu epoki brązu i początki epoki żelaza – HaC), inne nieliczne znaleziono w obiek- tach z komponentami ceramiki pucharów lejkowatych, amfor kulistych, ceramiki sznurowej, kultury trzcinieckiej i łużyckiej. Niewielką część szczątków o…
Identyfikacja i znaczenie monet rzymskich znalezionych w pozostałościach osady kultury przeworskiej w Gustorzynie, stan. 9, pow. włocławski
Badania archeologiczne w Gustorzynie, gmina Brześć Kujawski, przeprowadzono w kwietniu 2023 roku. Wykopaliska zostały zrealizowane przed budową gazociągu i miały charakter ratowniczy. W wyniku przeprowadzonej prospekcji odkryto pozostałości osady z okresu rzymskiego, pośród nich ziden- tyfikowano liczne przejawy aktywności produkcyjnej, w tym piec do wypału wapna oraz ogniska dymarskie. Eksploracja i przeszukanie nawarstwień na obec- ność metali …
W sprawie metalowej części pasa z główką byka z Burkatu pod Działdowem
Z obszaru dorzeczy Odry i Wisły pochodzi niewielka liczba dewo- cjonaliów starożytnych. Za jedno z nich dotychczas uważano znalezioną jeszcze w okresie międzywojennym zawieszkę brązową ze starannie wymodelowaną i szczegółowo wycyzelowaną główką byka odkrytą luźno w Burkacie pod Dział- dowem. Ostatnio na analogiczny przedmiot natrafiono w ziemi ornej w Solcu Kujawskim. Badanie specjalistyczne z zastosowaniem spektrometrii rentgenow- skiej wykazało…
Prestiżowe nagrody Lednickiego Orła Piastowskiego dla twórców akademickiego ośrodka archeologii podwodnej w Toruniu
.....
Domniemany grób ludności kultury ceramiki sznurowej z Bydgoszczy-Czyżkówka, stan. 264
W 1961 roku, podczas badań ratowniczych prowadzonych przez Czesława Potemskiego na cmentarzysku z epoki żelaza w Bydgoszczy, odkryto dwa naczynia kultury ceramiki sznurowej – puchar doniczkowaty zachowany w całości i fragment naczynia z uchem, prawdopodobnie dzbana. W artykule przeprowadzono analizę morfologiczną, stylistyczną i technologiczną naczyń oraz podjęto dyskusję nad ich chronologią względną oraz możliwym kontekstem pierwotnej depozycji.…
Pomorscy królowie epoki brązu? Mityczno-etnoarcheologiczna interpretacja wybranych depozytów mieczy
Artykuł jest próbą identyfikacji instytucji króla w społeczności kultury łużyckiej, odmiennie niż w klasycznym rozumieniu jawiącej się jako funkcja ceremonialno-magiczna, a nie polityczna. Osoby o takim statusie istniały wśród społeczeństw indoeuropejskich, co potwierdzają źródła leksykalne i historyczne.Poniższe rozważania pragnę oprzeć na mityczno-etnoarcheologicznej interpretacji znalezisk gromadnych zawierających miecze i zdeponowanych pod gł…
Skarb kultury łużyckiej z okresu halsztackiego z Nicwałdu, pow. grudziądzki
W 1885 roku w Nicwałdzie nad brzegiem jeziora Skąpe odkryto skarb złożony z trzech form obręczowych wykonanych z brązu: wielozwojowej bransolety, kolejnej bransolety i fragmentu naszyjnika. Skarb w dotychczasowej literaturze naukowej funkcjonuje jako dwuelementowy z bransoletą wielozwojową i fragmentem naszyjnika. Obecnie, na podstawie zachowanego negatywu szklanego przedstawiającego XIX-wieczne zbiory dawnego niemieckiego Muzeum Miejskie- go, ud…
Od Redakcji
.....
Wspomnienie o Profesorze Michale Kobusiewiczu (1939–2024)
.....
Wokół kaplicy św. Walentego w kościele św. Jakuba w Toruniu. Budowa kaplicy i cmentarz
Na tle architektury i historii kościoła św. Jakuba w Toruniu odtworzono etapy budowy jednej z południowych kaplic, obecnie pod wezwaniem św. Walentego, której fundamenty odkryto w 2015 roku. Dokonano przeglądu stanu badań. Pokazano stratyfikację najbliższej kwatery cmentarnej. Na podstawie źródeł archeologicznych odtworzono ryt pogrzebu
Od redakcji
.....
Prof. dr hab. Bogusław Gediga (13.01.1933–18.10.2022). Wspomnienie z toruńskiej perspektywy
W dniu 27 października 2022 roku pożegnaliśmy Profesora Bogusława Gedigę. Doczesne szczątki tego wybitnego badacza epoki brązu i wczesnej epoki żelaza spoczęły na cmentarzu Grabiszyńskim we Wrocławiu. Przez całe swoje zawodowe życie Profesor był związany z Instytutem Archeologii i Etnologii PAN, ale realizował się także jako nauczyciel akademicki, prowadzącróżnorodne zajęcia dydaktyczne na Uniwersytetach Wrocławskim i Łódzkim oraz Uniwersytecie i…
Nieznane materiały z epok brązu i żelaza z Wabcza, pow. chełmiński, w zbiorach Muzeum im. ks. dr. Władysława Łęgi w Grudziądzu
W artykule przedstawiono historię odkryć grobów skrzynkowych kultury pomorskiej i grobu kloszowego, cmentarzyska kultury wielbarskiej, dokonanych w pierwszej ćwierci XX w. (1912 r., 1926 r.) na terenie majątków Wabcz i Łyniec (do 1945 r.), a po II wojnie światowej w 1955 roku na terenie znacjonalizowanych majątków w tych miejscowościach, przekształconych w Państwowe Gospodarstwa Rolne oraz zabytków ruchomych z tych badań, które częściowo w latach…
Pozostałości wielokulturowej osady w Inowrocławiu, stanowisko 92a, pow. inowrocławski, woj. kujawsko-pomorskie
W tekście przedstawiono wyniki badań wielokulturowej osady badanej w 2011 roku w Inowrocławiu. Na podstawie zarejestrowanych materiałów źródłowych ustalono, że badany teren był zagospodarowany z przerwami, od neolitu do nowożytności. Pozyskane materiały i odsłonięte obiekty powiązano z osadnictwem kultury amfor kulistych, łużyckiej, jastorfskiej oraz przeworskiej. W północno-wschodniej części wyniesienia starsze struktury osadnicze zostały zniszc…
Krzemień jurajski podkrakowski w neolicie ziemi chełmińskiej
Artykuł prezentuje dane dotyczące materiałów krzemiennych z surowca jurajskiego podkrakowskiego w inwentarzach kultury ceramiki wstęgowej rytej, kultury późnej ceramiki wstęgowej i kultury pucharów lejkowatych. Dotychczasowe studia nad krzemieniarstwem neolitycznym wykazały, że obszar ten był włączony w dalekosiężną wymianę surowców ze skał krzemionkowych pochodzących z południa – z krzemienionośnego obrzeżenia Gór Świętokrzyskich (krzemień juraj…
Stan i potrzeby badań nad Rowokołem
Tekst podejmuje problematykę stanu badań nad przestrzenią osadniczą znajdującą się na górze Rowokół. Tworzą ją domniemane grodzisko znajdujące się na szczycie góry, oraz grodzisko ulokowane na jej wschodnich zboczach. W okresie późnego średniowiecza na szczycie znajdował się kościół oraz cmentarz. Tekst wskazuje na podkreślane przez badaczy niedostatki w rozpoznaniu terenowym stanowisk oraz analizie materiałów zabytkowych. Dodatkowo skłania do re…
Zarys zasadniczych problemów metodycznych w badaniach składu chemicznego szkieł zabytkowych (wybrane przykłady)
Celem artykułu jest wskazanie niektórych, zasadniczych kwestii metodycznych związanych z badaniami składu chemicznego szkieł zabytkowych, które występują na etapie interpretacji rezultatów analiz oraz klasyfikacji technologicznej szkieł. Zarysowane tu problemy dotyczą szkieł z różnych epok i obszarów, głównie z kontynentu europejskiego. Są one omawiane z odwołaniem do przykładowych prac i zabytków, według nas najważniejszych dla poruszanych tu za…
Krzemienne zbrojniki broni miotanej z ziemi chełmińskiej w świetle analiz traseologicznych i badań eksperymentalnych
In this paper we describe an experiment designed to give a basis for a detailed classification of use-wear traces formed on flint projectile points, resulting from hitting of different types of organic and inorganic materials. We aim for verification of the existing findings in this matter, with particular attention devoted to microscopic damage (microcrush-outs, polish and striations). The list of traces characteristic for projectile points is f…
Zarys zasadniczych problemów metodycznych w badaniach składu chemicznego szkieł zabytkowych (wybrane przykłady)
Celem artykułu jest wskazanie niektórych, zasadniczych kwestii metodycznych związanych z badaniami składu chemicznego szkieł zabytkowych, które występują na etapie interpretacji rezultatów analiz oraz klasyfikacji technologicznej szkieł. Zarysowane tu problemy dotyczą szkieł z różnych epok i obszarów, głównie z kontynentu europejskiego. Są one omawiane z odwołaniem do przykładowych prac i zabytków, według nas najważniejszych dla poruszanych tu za…
Późnopaleolityczna „motyka” typu Lyngby z Murowanej Gośliny w świetle wyników analiz technologicznych
Niż Polski, ze względu na swoje położenie oraz warunki środowiskowe ma istotne znaczenie w badaniach nad bytowaniem i rozwojem późnopaleolitycznych społeczności łowiecko-zbierackich. Pozostałości kultury materialnej tamtego okresu zachowały się do naszych czasów głównie w postaci różnego rodzaju przedmiotów krzemiennych. Do unikatowych znalezisk należą wytwory z kości czy poroża. W opracowaniu zaprezentowano wyniki analizy technologicznej przedmi…
Wełniane Woreczki Jako Wyraz Magicznych Zachowań Wczesnośredniowiecznych Mieszkańców Osady Rzemieślniczo-Rybackiej W Gdańsku
Zarys treści. Artykuł ma na celu przybliżenie tematyki codziennej sfery duchowej wczesnośredniowiecznej ludności na podstawie znalezisk archeologicznych. Jako materiał źródłowy posłużyły woreczki wełniane znalezione na stanowisku 1 w Gdańsku. Głównym punktem odniesienia są powiązania między pogańskimi wierzeniami ludowymi a przyjmowaniem chrześcijaństwa w państwie polskim
Wianki Jako Element Wyposażenia Grobowego
Zarys treści. W artykule przedstawiono wybrane wianki z pochówków dziecięcych, odnalezione podczas prac archeologicznych prowadzonych w kościele pw. św. Mikołaja w Gniewie. Dokonano próby porównania ich z innymi, wcześniej opublikowanymi w polskiej literaturze
Ceramika importowana z Aten znaleziona w Eltigen Zapadnoe na Krymie
This article reports on pottery imported from Athens and found at the site of Eltigen Zapadnoe, located on the south-east coast of the Crimean Peninsula, near the polis of Nymphaion, founded by the Greeks in the 6th century BC. The first systematic excavation of this site was carried out in 2013 by Mark Kotin of the Demetra Bene ficial Foundation, based in Kerch.The analysed assemblage includes six black- figure vessels, five red- figure vessels …
Pogranicze kujawsko-pomorskie we wczesnym średniowieczu. Wybrane problemy badawcze
ssues concerning the territorial expansion of the Piast domain, as well as the defence of its borders, constitute a separate line of research into the origins of the Piast state. Recently, particular attention has been drawn to the northern frontier, where a system of defences (limes) emerged in the latter half of the 10th and the first half of the 11th century. This system was based on a series of strongholds located along the Noteć river valley…
Zapis zmian w środkowopaleolitycznej przestrzeni osadniczej Jaskini Biśnik
Materiały krzemienne z oryniackiego stanowiska w Górze Puławskiej
w artykule przedstawiona została analiza materiałów krzemiennych pochodzących ze skupień na stanowisku w Górze Puławskiej. Szczególną uwagę zwrócono na formy rdzeniokształtne i wiórki retuszowane
Regiony osadnicze na terenach polski w młodszej fazie górnego i początkach schyłkowego paleolitu na tle osadnictwa środkowoeuropejskiego
Praca dotyczy porównania rozprzestrzenienia osadnictwa graweckiego i magdaleńskiego na ziemiach polskich. Część eksploatowanych terytoriów ściśle się zazębia, zaobserwowano też różnice. Przesuwanie się osadnictwa graweckiego na wschód związane było ze zmianami klimatycznymi w początkach II pleniglacjału ostatniego zlodowacenia (LGM). Osadnictwo magdaleńskie rozprzestrzeniło się bardzo szybko, zajmując tereny ziem polskich aż po wschodnie granice …
Ślady działania ognia na stanowiskach górno i wczesnoschyłkowopaleolitycznych w Polsce
Artykuł dotyczy badań śladów ognia, pochodzących ze stanowisk górno- i wczesnoschyłkowopaleolitycznych z ziem polskich. Zachowane pozostałości to: węgle drzewne, ogniska i przepalone krzemienie, kości, kamienie
Analizy przestrzenna, statystyczna i typologiczno-porównawcza materiałów krzemiennych ze stanowiska mezolitycznego w miejscowości Mszano, gm. Brodnica
Zarys treści
Pierwsze próby charakterystyki geochemicznej i palinologicznej krzemienia „czekoladowego” z kopalni Wierzbica „Zele”, pow. Radom
W artykule zawarto wstępne wyniki analiz geochemicznych i palinologicznych krzemienia „czekoladowego” z kopalni Wierzbica „Zele”, pow. Radom
Krzemień lokalny w osadzie użytkowników? Gospodarka surowcowa w kulturze ceramiki wstęgowej rytej na stanowisku w Bodzowie, woj. lubuskie
Materiał krzemienny związany z kulturą ceramiki wstęgowej rytej na stanowisku w Bodzowie (woj. lubuskie), przy małej liczbie wytworów z surowców importowanych, ma strukturę inwentarza charakterystyczną dla osad użytkowników
Osadnictwo paleolityczne na Wyżynie Ryczowskiej (środkowa część Wyżyny Częstochowskiej)
Artykuł omawia zagadnienie osadnictwa paleolitycznego na Wyżynie Ryczowskiej w oparciu o wyniki interdyscyplinarnych badań. Stanowi on przyczynek do rozważań nad relacjami między człowiekiem a niektórymi aspektami uwarunkowań środowiskowych w paleolicie
Z historii badań schyłkowopaleolitycznego kompleksu krzemienic w Brzozie (Toruń-Rudak)
Artykuł obejmuje historię badań schyłkowopaleolitycznego kompleksu, który znajduje się na lewym brzegu Wisły, na południe od Torunia. Prezentuje również w zarysie zagadnienia związane z nazewnictwem, lokalizacją i numeracją poszczególnych koncentracji krzemieni na tym terenie. Obszar, na którym wystąpiły wyroby krzemienne, to – jak dotąd – najliczniejsze skupisko krzemienic w Kotlinie Toruńskiej, związane z najstarszymi społecznościami. Większość…
Zapinki Prowincjonalnorzymskie Odkryte Na Stanowisku 30 W Perkowie Na Kujawach
Zarys treści. Przedmiotem niniejszego opracowania są znalezione na stanowisku w Perkowie zapinki, które można zaliczyć do produktów prowincjonalnorzymskich. Stanowią one nieliczną, choć bardzo ważną grupę wśród ogromnej liczby zróżnicowanego chronologicznie materiału źródłowego ze wspomnianego stanowiska. Fibule są reprezentowane przez egzemplarze typów: A.18, A.22, A.65, A.73, A.247. Poza nimi znaleziono też dwie zapinki tarczowate: z grup III i…
Czechman – Element Polskiego Stroju Narodowego
Zarys treści. Artykuł porusza kwestię czechmana jako jednego z elementów polskiego stroju narodowego z okresu Rzeczpospolitej Szlacheckiej. Zdefiniowano w nim cechy charakterystyczne dla czechmana, wskazując na różnice i podobieństwa z żupanem, przyczyniające się często do mylnej interpretacji obu szat. Zwrócono też uwagę na potrzebę dalszych badań nad polskim strojem narodowym i jego poszczególnymi elementami
Wełniane Woreczki Jako Wyraz Magicznych Zachowań Wczesnośredniowiecznych Mieszkańców Osady Rzemieślniczo-Rybackiej W Gdańsku
Zarys treści. Artykuł ma na celu przybliżenie tematyki codziennej sfery duchowej wczesnośredniowiecznej ludności na podstawie znalezisk archeologicznych. Jako materiał źródłowy posłużyły woreczki wełniane znalezione na stanowisku 1 w Gdańsku. Głównym punktem odniesienia są powiązania między pogańskimi wierzeniami ludowymi a przyjmowaniem chrześcijaństwa w państwie polskim
Właściwości Gleby a Zachowanie Zabytków Archeologicznych – Przyczynek Do Dyskusji
Zarys treści. Artykuł stanowi przyczynek do dyskusji na temat współpracy pomiędzy archeologią, konserwatorstwem zabytków i gleboznawstwem. Zaprezentowano w nim wybrane właściwości gleby i ich możliwy wpływ na stan zachowania zabytków archeologicznych, zarówno tych wykonanych z surowców organicznych, jak i nieorganicznych. Wskazano przykłady udanej współpracy pomiędzy przedstawicielami poszczególnych nauk. W artykule zwrócono uwagę na potrzebę two…
Wianki Jako Element Wyposażenia Grobowego
Zarys treści. W artykule przedstawiono wybrane wianki z pochówków dziecięcych, odnalezione podczas prac archeologicznych prowadzonych w kościele pw. św. Mikołaja w Gniewie. Dokonano próby porównania ich z innymi, wcześniej opublikowanymi w polskiej literaturze
Znaleziska Belemnitów Z Wczesnośredniowiecznego Kompleksu Osadniczego W Kałdusie. Próba Interpretacji
Zarys treści. Celem interdyscyplinarnych studiów podejmowanych przez autora jest zasygnalizowanie znaczenia belemnitów w obrzędowości i codzienności społeczności wczesnośredniowiecznych, na przykładzie ośrodka w Kałdusie. Na podstawie źródeł etnograficznych i historycznych, wspartych analizami archeologicznego materiału źródłowego (w tym badaniami traseologicznymi), rozważany jest stopnień intencjonalności tych przedmiotów, a tym samym ich mocy i…
Późnośredniowieczne I Nowożytne Wyroby Szklane Ze Stanowiska Przy Ulicy Tokarskiej W Gdańsku
Zarys treści. W artykule zaprezentowano wybrane formy wyrobów szklanych (naczyń i szyb), pochodzące z badań archeologicznych na ulicy Tokarskiej 21–25 w Gdańsku. Kryterium wyboru stanowiła atrakcyjność i unikatowość form, ale także znaczna niekiedy ich liczba w obiektach, które użytkowane były przez mniej zamożną część gdańskiego społeczeństwa. Większość przedmiotów stanowią importy, dla których określono chronologię i pochodzenie
Z Nowych Badań Nad Wczesnośredniowiecznym Zespołem Osadniczym Przy Jeziorze Archidiakonka W Okolicy Chełmży
Zarys treści. Zaprezentowano wyniki nowych badań nad wczesnośredniowiecznym zespołem osadniczym położonym przy jeziorze Archidiakonka w okolicy Chełmży, uzyskane dzięki archeologicznym pracom ratowniczym przeprowadzonym w 2010 roku na stanowisku 11 w Bielczynach. Omówiono zarejestrowane podczas tych prac obiekty i nawarstwienia kulturowe związane z wczesnym średniowieczem, wykonano szczegółową analizę pozyskanego zbioru fragmentów naczyń ceramicz…
Nakrycia głowy biskupów przemyskich z archikatedry pw. Jana Chrzciciela i Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny
W artykule zaprezentowano nakrycia głowy wydobyte podczas badań w kryptach grobowych archikatedry przemyskiej. Stanowiły one wyposażenie pochówków biskupów ordynariuszy i sufraganów. Analizie poddano mirty, będące ważną częścią stroju pontyfikalnego i kalotki, które nie są szatą liturgiczną. Zwrócono uwagę na charakterystyczne cechy ich kroju i wykończenia. Na podstawie źródeł pisanych zaprezentowano je w szerszym kontekście symboliczno–kulturowy…
Wyniki badań nieinwazyjnych na zamkach krzyżackich w Starogrodzie, Unisławiu, Zamku Bierzgłowskim i Lipienku
W artykule zaprezentowano wyniki badań nieinwazyjnych, realizowanych w ramach projektu naukowego pt. „Castra Terrae Culmensis – na rubieży chrześcijańskiego świata”. Obejmowały one szerokopłaszczyznowe rozpoznanie za pomocą pomiarów magnetometrycznych i geofizycznych oraz naziemny skaning laserowy, które stanowiły podstawą do badań archeologicznych, prowadzonych w 2017 i 2018 roku
Polsko-czeskie i czesko-polskie kontakty w toruńskiej archeologii w drugiej połowie XX wieku
Archeologia w Toruniu instytucjonalnie istnieje od ponad 160 lat. Jednak o kontaktach polsko-czeskich i czesko-polskich można mówić dopiero od okresu po drugiej wojnie światowej, kiedy na nowo powstałym Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w 1946 roku utworzono Katedrę Prehistorii. W artykule przedstawiono historię polsko-czeskich relacji w kilku wyróżnionych etapach, związanych z istotnymi zmianami organizacyjnymi – od Zakładu Prehistorii (lata 1946…
Badania weryfikacyjne domniemanego przedzamcza zachodniego zamku krzyżackiego w Papowie Biskupim
W artykule przedstawiono wstępne wyniki badań archeologicznych, które przeprowadzono w lipcu 2018 roku w obrębie pozostałości zamku w Papowie Biskupim, w ramach projektu pt. „Castra Terrae Culmensis – na rubieży chrześcijańskiego świata” i kierowanego przez Marcina Wiewiórę z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Prace prowadzono na obszarze domniemanego przedzamcza zachodniego, którego istnienie, jak dotąd, nie zostało…
Naczynia z osady kultury wielbarskiej z fazy cecelskiej w Warlubiu, stanowisko 1, pow. Świecie, woj. kujawsko-pomorskie
Naczynia ceramiczne ze stanowiska 1 w Warlubiu (6167 fragmentów) stanowią zwarty pod względem stylistycznym i chronologicznym zbiór. Brakuje wśród nich form charakterystycznych dla wczesnego okresu wpływów rzymskich, typowe są natomiast dla fazy cecelskiej kultury wielbarskiej. Jednym z podstawowych komponentów opisywanego zbioru są naczynia szerokootworowe serii C/D według Ryszarda Wołągiewcza, które pojawiły się w fazie C1a i pozostały w użyciu…
Fortyfikacje na półwyspie Kastro, Antykithira – „Wielka Wieża Wschodnia”
W artykule przedstawiono wyniki badań nad starożytnymi fortyfikacjami znajdującymi się na akropolu greckiej wyspy Antykithira. Szczególną uwagę zwrócono na najlepiej zachowaną strukturę architektoniczną – tzw. Wielką Wieżę Wschodnią