Risâletü'n-Nushiyye’de Bir Üstsöylem Ögesi olarak Kendinden Söz Etme

Bibliographic Data

ID15064221
AuthorsFerdi BOZKURT (0000-0002-2209-8673, Anadolu University, corresponding author)
Year2021
Publication date2021-10-06
Open AccessYes
TypeARTICLE
VenueAfyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi (JOURNAL)
Journal identifiersISSN: 1302-1265 • E-ISSN: 2149-4894
PublisherAfyon Kocatepe Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi (PUBLISHER)
DOI10.32709/akusosbil.991224
OpenAlexW3217034250
LanguageTR
Citations received1
References cited17

Üstsöylem, dinleyicinin ya da okurun (alıcının) bir metni algılayışına rehberlik etme amacıyla yazarın ya da konuşurun (vericinin) dil kullanımını alıcıya göre biçimlendirmesidir. Üstsöylem etkileşimin temel kaynakları, duruş ve katılım olmak üzere iki ana ulama ayrılmaktadır. Yazarın duruşunun ana ögelerinden biri olan kendinden söz etme, metni üreten yazarın kendisini çeşitli biçimlerde okura hissettirmesidir. Üstsöylem çalışmaları Türkiye’de edebî nitelik taşıyan eserlerde çok fazla çalışılmayan bir dilbilim yaklaşımıdır. Üstsöylem çalışmaları gerçekleştiren araştırmacıların akademik metinler dışında da üstsöylem taksonomilerini değerlendirmesi önemlidir. Edebî metinlere dilbilimin farklı alanlarında ve farklı bakış açılarıyla yaklaşmak özgün değerlendirmeleri ortaya çıkaracağı için önemlidir. Bu çalışmada Türkçenin en önemli şairlerinden biri olan Yunus Emre tarafından yazılan ve Türk edebiyatının en önemli nasihatnamelerinden biri olarak kabul edilen Risâletü'n-Nushiyye’deki kendinden söz etme işaretleyicileri ele alınmıştır. Çalışma kapsamında tüm metin defalarca taranarak kendinden söz etme işaretleyileri belirlenmiştir. Risâletü'n-Nushiyye’deki kendinden söz etme işaretleyicisi olarak hangi yapıların kullanıldığı, bu yapıların sıklıkları, dağılımları ve özellikleri örnekleri sunularak irdelenmiştir. Ayrıca kendinden söz etme işaretleyicileri arasında ne gibi benzerlikler ve farklılıklar olduğu ele alınmıştır. Ken Hyland’ın ortaya koyduğu üstsöylem kuramlarının dilin inceliklerini ortaya çıkarmadaki rolü Risâletü'n-Nushiyye’de gösterilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonucunda Türkçenin eklemeli dil yapısından ve adıl düşürme özelliğinden dolayı diğer dillerden farklı biçimde kendinden söz etme işaretleyicilerine sahip olduğu gözlenmiştir

Humanities · Physics · Discourse Analysis in Language Studies · Educational Methods and Analysis · Natural Language Processing Techniques · Philosophy

Tools

Open DOIOpen Access