Baş Ve Baştaki̇ Uzuvlara Dai̇r İnanişlar-Uygulamalar Bağlaminda Si̇i̇rt-İlçeleri̇ Saha Çalişmasi Anali̇zleri̇
Bibliographic Data
| ID | 21134048 |
|---|---|
| Authors | Hilal Otyakmaz Aydın (0000-0003-3947-3983, Yıldız Technical University, corresponding author) |
| Year | 2026 |
| Issue | 118 |
| Pages | 643-662 |
| Publication date | 2026-06-22 |
| Open Access | Yes |
| Type | ARTICLE |
| Venue | Türk Kültürü ve HACI BEKTAŞ VELİ Araştırma Dergisi (JOURNAL) |
| Journal identifiers | ISSN: 1306-8253 • E-ISSN: 2147-9895 |
| Publisher | Türk Kültürü Açisindan Haci Bektas-i Veli Arastirmalari Uygulama ve Arastirma Merkezi (PUBLISHER) |
| DOI | 10.60163/tkhcbva.1627007 |
| OpenAlex | W7165557709 |
| Language | TR |
| References cited | 4 |
Beden ve uzuvları üzerine yüzyıllardır birçok sembol, inanış ve uygulama yer almaktadır. İnsan oluşumunun temel yapıtaşı olan beden ve uzuvlarına dair mitolojiden inanç sistemlerine, dinlere kadar birçok düşünce dile getirilmiştir. Kadim geleneklerden günümüze değin beden uzuvlarından baş ve baştaki uzuvlara yönelik çalışmalara ise öncelik verildiği görülmektedir. Beden ve uzuvlarına dair kültürel değerlerin tespit edilmesi ve kayda geçirilmesinde halk bilimi saha çalışmaları önemli rol oynamaktadır. Dünyada her geçen yıl beden uzuvlarıyla ilgili semboller ve uygulamalar üzerinde çalışmalar yapılmakta ve bu çalışmalar “beden folkloru” adıyla anılmaktadır. Beden folkloru hakkındaki çalışmalar ise Türkiye’de oldukça yenidir. Bu doğrultuda beden-baş-kültür ilişkisi, inanç ve inanca bağlı uygulamalar üzerinden kadim kültürlerin geleneksel dokusunu, somut ve somut olmayan kültürel mirasın taşıyıcılığını ve aktarımını sağlaması nedeniyle Siirt örneklemi seçilmiştir. Anadolu ve Mezopotamya kesişiminde zengin kültür birikimine sahip olan Siirt; Kürt, Arap, Göçer ve Yezîdî/Ezîdî olmak üzere farklı nüfuslara ev sahipliği yapmaktadır. Bu bağlamda Siirt’teki saha çalışması Siirt merkez ve altı ilçesinde gerçekleştirilmiştir. Baş ve baştaki uzuvlara dair inanış ve uygulama verilerini derleyebilmek için en verimli yöntem, halk bilimi alanının veri toplama stratejisi saha çalışmasıdır. Derlemede yarı yapılandırılmış mülakat ve gözlem tekniklerinden (doğal-yapay) faydalanılmıştır. Bu doğrultuda çalışmanın başlangıcında, halk bilimi saha çalışmasının konusu olan baş ve baştaki diğer uzuvlara dair inanış ve uygulamalar üzerinde kısaca durulacaktır. Devamında; örneklem olarak Siirt’in seçilme nedenleri ve saha analizlerinin aktarımları yer alacaktır. Çalışmada, beden folkloruna dair baş ve baştaki diğer uzuvların inanış ve uygulama geleneğinin yeniden gündeme getirilmesine katkı sunulurken yeni sorularla bölgedeki saha çalışmasının tanıtılması ve halk bilimi alanının güncelliğine destek verilmesi hedeflenmektedir. Bunlara bağlı olarak Siirt’teki somut olmayan kültürel miras içerisinde başa dair halk inanışı ve uygulamalarından unutulan veya yazılı kültür haline getirilemeyen, dağınık haldeki bu değerleri, yapılan saha çalışmasıyla derleyip arşivlemek, yayımlar yoluyla kuşaklar arasında iletişimi sağlamak ve ileriki saha çalışmalarına örnek teşkil etmek amaçlanmaktadır
Context (archaeology) · Physical activity · Ultrasonography · Cultural and Sociopolitical Studies · History and Cultural Heritage · Turkish Literature and Culture
| Highly cited | No |
|---|