O wodzie, niesporczakach i szparkach. Aleksandra Jaskólska i „hydrofeminizm” polskich filmów oświatowych
Bibliographic Data
| ID | 21549015 |
|---|---|
| Authors | Michał Matuszewski (0000-0002-0459-7559, University of Warsaw, corresponding author) |
| Year | 2025 |
| Issue | 131 |
| Pages | 103-126 |
| Publication date | 2025-09-30 |
| Open Access | Yes |
| Type | ARTICLE |
| Venue | Kwartalnik Filmowy (JOURNAL) |
| Journal identifiers | ISSN: 0452-9502 • E-ISSN: 2719-2725 |
| Publisher | Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk (PUBLISHER) |
| DOI | 10.36744/kf.4506 |
| OpenAlex | W4414752046 |
| Language | PL |
| References cited | 3 |
Artykuł jest analizą twórczości Aleksandry Jaskólskiej – reżyserki filmów biologicznych i oświatowych powstających w Wytwórni Filmów Oświatowych w Łodzi – z perspektywy współczesnych nurtów humanistyki środowiskowej i teorii hydrofeminizmu. Autor pokazuje, jak filmy Jaskólskiej, takie jak O wodzie, roślinie i szparkach (1956), Niesporczaki (1968) czy Trzy razy Ewa (1963), splatają tematykę biologiczną, estetykę obrazu mikroskopowego i dydaktyczną formę z refleksją nad ciałem, płcią i relacjami międzygatunkowymi. W tekście zostają przywołane konteksty historii nauki, historii filmu edukacyjnego oraz krytyki kulturowej, z akcentem na rolę kobiet w systemie produkcji filmowej i naukowej PRL. Szczególną uwagę poświęcono wodzie jako medium filmowemu i epistemologicznemu oraz animacji jako narzędziu konceptualizacji życia. Autor proponuje nowe spojrzenie na filmy oświatowe jako formy spekulatywnego myślenia wizualnego, w których nauka i sztuka splatają się z polityką reprezentacji
Historical heritage · Central European Literary Studies · Polish Historical and Cultural Studies · Polish-Jewish Holocaust Memory Studies
| Highly cited | No |
|---|