Avrupa Hunları Dönemi Sanatına Sembolizm ve Şamanizm Açısından Bir Bakış

Bibliographic Data

ID21675684
AuthorsJale Özlem Oktay Çerezci (0000-0002-5345-1935, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, corresponding author)
Year2025
Volume34
Issue1
Pages317-245
Publication date2025-07-14
Open AccessYes
TypeARTICLE
VenueSanat Tarihi Dergisi (JOURNAL)
Journal identifiersISSN: 1300-5707 • E-ISSN: 2636-8064
PublisherSanat Tarihi Dergisi (PUBLISHER)
DOI10.29135/std.1616189
OpenAlexW4412390312
LanguageTR
References cited9

Avrupa Hunlarının buluntu yerlerinin başında, Ural Dağları ile Obi Irmağı arasındaki topraklar gelir. Tanınmış Avrupa Hunları Dönemibuluntularından bir grup Saratov dolaylarındadır. Avrupa Hunlarına ait kalıntılar bakımından, Kuzey Kafkasya’nın orta kesimi, Hazar Denizi yakınında Dağıstan, Aşağı Dinyeper’den Kırım yarımadasına kadar uzanan Kerson, Kırım yarımadası ve bozkır çevresiyle Kerç, Dinyester kıyıları, Doğu ve Batı Moldava, Buzau Vadisi ve Dobruca önemli buluntu alanları olarak değerlendirilmektedir. Söz konusu yerlerde ele geçen eserler arasında şaman ve cenaze törenlerinde kullanılan kazanlar, Kerç’teki gibi stilize kuş başlı diademler, yeniden doğuşa işaret eden ağustos böceği şeklindeki fibulalar, güneş ışınlarını anımsatan dişli şakak pandantifleri, bir takım hayvan formlarındaki kemerler (genelde kemer tokaları), evren şeması ve göğe ait unsurları anımsatan yüzükler, özellikle gerçeküstü hayvan formlarındaki bilezikler gibi takılar, aynalar; keramik ya da madeni kaplar gibi daha pek çok buluntu ve eser konumuz açısından dikkate değerdir. Bu objelerin çoğunun hem kendisinin hem üzerlerindeki süslemelerin, sembolik anlamlarının bulunduğu ve yine bazılarının Şamanizmle ilişkili oldukları görülmektedir. Bu çalışmamızda yukarıda bahsedilen yerlerde ele geçen Avrupa Hunları Dönemi’ne ait arkeolojik buluntular, sembolizm ve Şamanizmle ilişkili unsurlar açısından Orta Asya Türk sanatından örnekler de göz önüne alınarak değerlendirilecektir

Art · Humanities · Political science · Cultural and Sociopolitical Studies · Eurasian Exchange Networks · Linguistics and Cultural Studies · Philosophy

Tools

Open DOIOpen Access