An Evaluation of The Zile Armenian School Project and Discovery Book

Osmanlı Devleti döneminde 19. yüzyılın ikinci yarısından itibaren askeri, hukuki düzenlemelerle beraber eğitim alanında da yenilikler yapma yoluna gidilmiştir. Bu süreçte Osmanlı Devleti eğitim sistemindeki boşlukları giderebilmek için çeşitli nizamnameler yapmıştır. Diğer taraftan Tanzimat’ın ilanından sonra yeni mektep inşaları artmıştır. Ancak incelenen Zile Kız ve Erkek Ermeni Mektebi onarımına ihtiyaç duyulup bu hususta talepte bulunulan bir yapıdır. Yapılan keşif çalışması neticesinde yıkılmaya yüz tuttuğu belirlenen yapının yıkımına karar verilmesinden sonra yerine yeni bir mektep binası inşa edilmesi için onay verildiği belirlenmiştir. İlk etapta onarımı talep edilen mektebin yapım tarihi bilinmemektedir; ancak 1853 tarihli bir evrakta yapının su ihtiyacının giderilmesi için bir dilekçe ile başvuruda bulunulduğu belirlenmiştir. Bu sebeple yapının 1853 tarihinden önce yapılmış olduğu ileri sürülebilir. Bu çalışmanın konusunu günümüzde mevcut olmayan ve Osmanlı arşivlerinden bilgisine ulaşılan mektebin 1900 tarihli projesi ve buna ait keşif defteri oluşturmaktadır. Yapının inşasına ise 1901 yılında izin verilmiştir. Osmanlı arşivlerinden faydalanılarak elde edilen bu proje dosyası ve keşif defterinde mektebin plan ve cephe tasarımları, inşası için hangi malzemelere ihtiyaç duyulduğu, kimlerin burada çalışacağı, gerekli maliyet ve harcamaların bilgilerine ulaşılmıştır. Çalışmada elde bilgiler vasıtasıyla dönemin mektep yapılarının plan ve cephe tasarımlarına, Osmanlı arşivinden elde edilen yazışmalar yoluyla yapının müceddeden (yeniden) inşası için nasıl bir süreç işlediğine, bu sürece dahil olan kurumların hangileri olduğuna ve rollerine ait ayrıntıları ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Bahsi geçen süreçlerin ve ayrıntıların ortaya konulmasının mimarlık ve sanat tarihi alanına katkı sağlayacağı düşünülmektedir

Art · Humanities · Global Maritime and Colonial Histories · South Asian Studies and Conflicts