Melancholiczne skargi dziecka niedorosłego”. „Nieudani” bohaterowie Słowackiego

Artykuł dotyczy bohaterów Słowackiego – Lambra i Kordiana, których sam autor ściśle ze sobą złączył za sprawą nawiązań intertekstualnych – jako bohaterów „nieudanych”. „Nieudanych” oznacza tu: celowo skonstruowanych jako bohaterowie zwichnięci, niezdolni do czynu, podmioty słabe. Także dlatego, że są ludźmi swoich czasów urodzonymi do wielkości, ale niemogącymi wykorzystać swego potencjału. Przywołany zostaje kontekst romantycznych dzieci wieku. Najważniejszym jednak kontekstem lektury obu bohaterów jest kontekst stadiów egzystencji Sørena Kierkegaarda przedstawionych w Albo-albo i zasadnicza dla filozofa kwestia wyboru. Autorka stawia tezę, że Lambro i Kordian reprezentują stadium estetyczne, które związane jest z poczuciem czczości, nudy, niespełnienia, bezużyteczności, braku celu, marzycielstwem, ucieczką w iluzję, przymierzaniem potencjalnych ról, ironią, zwłaszcza zaś – z melancholią i pozornymi wyborami. Analizując postawę bohaterów, Autorka dowodzi, że ich wybory są wyborami skazującymi jednostkę na pustkę egzystencjalną, na puste „ja” pozbawione treści, które otwarte jest na bezmiar możliwości. “The Melancholic Complaints of the Non-adult Child.” Słowacki’s “Failed” Heroes: The article presents Słowacki’s protagonists, Lambro and Kordian, whom the author himself connected with each other closely through intertextual associations as “failed” heroes. “Failed” here means: deliberately constructed as flawed heroes, incapable of action, weak subjects. Failed also because they are people of their time born to greatness but unable to use their potential. The context of the Romantic Child of the age is mentioned. However, the most important context of reading both characters is the context of Søren Kierkegaard’s stages of existence presented in Either/Or and the category of choice, which was fundamental for Kierkegaard. The author puts forward a thesis that Lambro and Kordian represent the aesthetic stage, which is associated with the sense of futility, boredom, lack of fulfilment, uselessness, lack of purpose, dreaming, escaping into illusion, trying on potential roles, irony, and especially with melancholy and illusory choices. Analysing the attitude of the protagonists, the author demonstrates that their choices condemn the individual to existential emptiness, to an empty “I” devoid of content, which is open to the vastness of possibilities

Id, ego and super-ego · Psychoanalysis · Central European Literary Studies · Language and Culture · Polish-Jewish Holocaust Memory Studies · Psychology · Social Psychology