Si̇yasî Hayatin Klasi̇k Edebi̇yata Yansimasina Bi̇r Örnek

Bu calismada Firdevsi-i Rumi’nin yasadigi donemdeki siyasi atmosferin Suleymân-nâme-i Kebir adli eserine yansimasi konu edinilmistir. Firdevsi, Hz. Suleymân’in hayatini anlattigi ve Sultan II. Bâyezid’e sundugu eseri icin bircok kaynaktan yararlanmistir. Bunlarin one cikanlari Tevrat ve Seh-nâme’dir. Eserdeki sahis kadrosu ve hadiselerin onemli bir kismi Tevrat kaynaklidir. Yine eser, bircok destansi ve efsanevi unsuru bunyesinde barindirdigi gibi yazildigi donemin siyasi atmosferinden de buyuk olcude etkilenmistir. Siyasi olaylarin Suleymân-nâme’ye tesirini ortaya koymayi amaclayan calisma, eserin 14 - 15. ciltleri ile sinirlandirilmistir. Suleymân-nâme’nin 14 ve 15. ciltlerinde, Hz. Suleymân’in tahta cikmasi ve ardindan agabeyi Adonya ile yasadigi taht mucadelesi anlatilmaktadir. Tevrat’a gore Hz. Suleymân’in yasadigi herhangi bir taht mucadelesi bulunmamaktadir. Buna ragmen Firdevsi’nin boyle bir taht mucadelesini kurgulamis olmasi, eserin kendisine sunuldugu II. Bâyezid ile kardesi Cem Sultan arasinda yasanan hadiseleri akla getirmektedir. Firdevsi, Hz. Suleymân’in hayati uzerinden bu mucadeleyi anlatmayi tercih etmistir. Donemin Islam dunyasinda sembolik de olsa onemli bir role sahip olan Abbâsi halifesi, kardes katli meselesi, valide sultanlarin siyasette hissedilmeye baslanan etkileri, saray ve devlet adabi, cezalandirma sekilleri, taziye, culus, elci kabulu merasimleri gibi eserde bahsi gecen bircok husus, dogrudan siyasi atmosferi yansitmaktadir. Tum bu ornekler tarihci tarafi agir basan Firdevsi’nin, Hz. Suleymân’in hayati uzerinden yasadigi devrin hadiselerine yer verdigi ve onlari degerlendirdigi gercegini ortaya koymaktadir. Suleymân-nâme, bu yonuyle klasik edebiyat gelenegi icerisinde yazilan eserlerde sosyal ve siyasi hayatin ne derece etkili olduguna guzel bir ornek teskil etmektedir

Art · Humanities · Traditional medicine · Families in Therapy and Culture · Islamic Thought and Society Studies · Medicine · Turkish Literature and Culture