İslam Kitap Sanatlarında Mimarinin Temsili ve Şah Cihan’ın (1592-1666) Pâdişâhnâme’sindeki Anıtsal Yapı Tasvirleri
Bibliographic Data
| ID | 22224708 |
|---|---|
| Authors | Zeynep Şahan (0000-0002-3672-2596), Semiha Altıer (0000-0001-8598-9185, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi) |
| Year | 2026 |
| Issue | 28 |
| Pages | 343-376 |
| Publication date | 2026-03-10 |
| Open Access | Yes |
| Type | ARTICLE |
| Venue | Kültür Araştırmaları Dergisi (JOURNAL) |
| Journal identifiers | ISSN: 2651-3145 • E-ISSN: 2687-5241 |
| Publisher | kulturarastirmalari (PUBLISHER) |
| DOI | 10.46250/kulturder.1852973 |
| OpenAlex | W7134836516 |
| Language | TR |
| References cited | 8 |
İslam tasvir sanatında erken dönemlerden itibaren örnekleri görülen mimari eserlerin resimleri, el yazmalarında sıklıkla karşımıza çıkar. Bir kent ya da bir sahnenin parçası olmaksızın tek yapı halinde, sayfanın tamamını kaplayacak biçimde ve figür kullanılmayarak doğrudan yapıya odaklanmış örneklere rastlanır. Çalışmanın konusunu, Babürlü Şah Cihan (1592-1666) için hazırlanan ve Muhammed Salih Kenbû tarafından yazılan Pâdişâhnâme’nin (Library of Congress 50045639) ikinci cildindeki tasvirler oluşturmaktadır. Bu ciltte Şah Cihan ve yakın çevresindekilerin inşa ettirdiği cami, türbe, kale gibi yedi anıtsal yapının tasviri görülür. Resimlerin çoğunluğu figürsüz, ön cepheden ve tek sayfa olarak yapılmıştır. Diğer altı resimden farklı olarak ele alınan ve figür içeren resimde Şah’ın kendi yaptırdığı mimari eserin önünde resmedilmesi yapı-bani ilişkisini ortaya koyması açısından önemlidir. Öte yandan Şah Cihan’ın eşlerinden Fetihpûri Begüm’ün inşasını üstlendiği Fetihpûri Begüm Camisi (1650) kadın banilerin Babür kültürü içinde sosyal konumuna da ışık tutmaktadır. Günümüzde halen İslam mimarisinin şaheserleri arasında yer alan bu yapılar Pâdişâhnâme’de resimlenerek bir kez daha tarih içinde kalıcılığı vurgulamıştır
Architecture and Cultural Influences · History and Cultural Heritage · Turkish Literature and Culture
| Highly cited | No |
|---|