Konya Gevale Kalesi Kazılarında Bulunan Temrenlerin Arkeometalurjik İncelemeleri
Bibliographic Data
| ID | 22272583 |
|---|---|
| Authors | Erkan AYGÖR (0000-0001-7288-6654, Necmettin Erbakan University), Aleyna Bayatlı (0000-0002-1808-4295, Konya Technical University), Musafa Kocabaş (Konya Technical University) |
| Year | 2024 |
| Issue | 80 |
| Pages | 352-361 |
| Publication date | 2024-05-21 |
| Open Access | Yes |
| Type | ARTICLE |
| Venue | Turcology Research (JOURNAL) |
| Journal identifiers | ISSN: 2822-2725 • E-ISSN: 2822-2725 |
| Publisher | Ataturk Universitesi (PUBLISHER) |
| DOI | 10.62425/turcology.1488477 |
| OpenAlex | W4398229269 |
| Language | EN |
| References cited | 13 |
Türkiye’de Orta Çağ kazılarında çıkarılan ve Orta Çağ’a ait temrenler üzerine çalışmalar oldukça sınırlıdır. Özellikle Orta Çağ’da, temrenlerin bilinmeyen yönleri bulunmaktadır. Bu bilinmeyenlerin ortaya çıkarılması için arkeometalurji çalışmaları günümüzde daha çok önem kazanmaktadır. Temrenlerde, diğer arkeolojik kazı buluntularında olduğu gibi etrafında bulunan diğer eserlerin varlığına veya katmanlarına göre dönem tespiti yapılmaktadır, ancak yaş tespiti dönemin üretim ve şekillendirme işlemleri hakkında bilgi vermemektedir. Bu anlamda, bu çalışmada Konya Gevale Kalesi bölgesinde bulunan temrenler arkeometalurjik yöntemlerle incelenmiştir. Konya Gevale Kalesi civarında bulunan temrenlerin farklı tipolojiye sahip olduğu ve temrenlerin tipolojisiyle kullanım amacı arasında bir ilişki olduğu gözlemlenmiştir. On üç yıllık kazılar sonrasında bulunan temrenler arasından i) yassı ve ii) dörtgen geometriye sahip iki farklı temren seçilerek analizleri yapılmıştır. Elde edilen kimyasal ve mikroyapısal analizler sonucunda temrenlerin ait olduğu dönemin üretim ve şekillendirme yöntemleri hakkında bilgi sahibi olunmuştur. Temrenlerin yüzey ve mikroyapı incelemelerinde taramalı elektron mikroskobu (SEM) ile elementel analiz spektroskopisi (EDS) ve optik mikroskop kullanılmıştır. Temrenlerin faz yapısı x-ışını kırınım (XRD) yöntemiyle incelenmiştir. Yapılan incelemelerle, o dönemin sahip olduğu teknoloji nedeniyle üretim ve şekillendirme için daha çok yumuşak çelik grubu kullanılmıştır. Aynı zamanda üretim sırasında izabe işlemlerinin yeterli ölçüde yapılamadığını ve bu nedenle çelik içerisinde istenmeyen elementlerin mevcudiyeti de gözlemlenmiştir. Öte yandan temren üretiminde genellikle döküm ve dövme yöntemlerinin kullanıldığı görülmüştür. Temrenler, uzun yıllar boyunca toprak altında kaldığı için bulundukları ortamla etkileşime girerek homojen bir şekilde korozyona uğramıştır. Ancak bulundukları ve maruz kaldıkları ortamda zaman içerisinde meydana gelen değişimler nedeniyle iç katmanlara doğru farklı korozyon ürünleri oluşumu söz konusudur
Art · Archaeological Research and Protection · Archaeology and Historical Studies · Metallurgy and Cultural Artifacts
Leaded Bronze Arrowheads at Daskyleion
Functions and uses of metallic axe-heads and arrowheads from Safah, Oman
Technique and technology of Scythian bronze arrowhead casting
Same but different. Composition, production and use of bronze arrowheads from the Late Bronze Age deposit from Wrocław-Widawa in SW Poland
Combining chemical and lead isotope analyses with 3-D geometric–morphometric shape analysis
Prehistoric Copper Production in the Inn Valley (Austria), and the Earliest Copper in Central Europe
An Archaeometallurgical Study of 13th‐century Arrowheads and Bolts From the Crusader Castle of Arsuf/Arsur
| Highly cited | No |
|---|