The earliest burial complexes of the Kubey cemetery

Novija iskopavanja tumula (kurgana) u zaleđu sjeverozapadne obale Crnog mora rezultirala su konstantnim povećavanjem broja arheoloških lokaliteta sa materijalom kulture Cernavoda I koja, prema lokalnoj hronologiji, pripada kasnom eneolitu. Posebno visoka koncentracija arheoloških nalazišta ovog tipa konstatovana je u zapadnom delu Budžak stepe na jugu Moldavije, naročito u basenima malih stepskih rijeka Jalpug i Kogilnik, kao i na lijevoj obali rijeke Prut. U nekim slučajevima kurgani kulture Cernavoda I predstavljaju primarne grobne spomenike čitave nekropole, o čemu svjedoči značajna sličnost u načinu gradnje kurgana, u obredu sahranjivanja i u grobnom inventaru. Takve nekropole su postojale u blizini današnjih naselja Cimișlia, Taraclia, Cazaclia, Sărăteni, Crihana Veche i dr. Pojava grobova tipa Cernavoda I je posljedica širenje ove balkanske kulture na stepsku zonu istočno od Dunava i Pruta. To je dovelo do značajnih promena u životu zajednica koje su ovde živjele i stimulisalo početak intenzivne gradnje kurgana. Transformacije ritualne prakse su bile povezane sa promjenom ekonomske strukture, izražene u razvoju mobilnih oblika stočarstva. To je takođe uslovilo intenzivnije naseljavanje stepske teritorije. Izgradnja grobnih humki na visokim bregovima na razvodju spomenutih rijeka odražava promenjeni odnos prema do tada pustim teritorijama koji se sada koriste kao pašnjaci za stoku. Ovo širenje drevnih stočara na uzdignute stepske pašnjake može se figurativno označiti kao “jump for the hills”.Kurganska nekropola koja je istražena u blizini sela Kubej dobro se uklapa u opštu seriju stepskih grobova kasnog eneolita, koja su direktno vezana za pojavu kulture Cernavoda I na prostoru Budžak-stepe i za njen dalji razvoj u širem regionu sjeverozapadnog Crnog mora. Pri tom se najstariji grobovi ove nekropole stratigrafski i hronološki mogu podijeliti na tri sukcesivna horizonta. Primarni grobovi pripadaju kulturi Cernavodi I, odnosno kasnom eneolitu. Grobovi koji su sekundarno ukopani u ove kurgane odgovaraju tzv. tipu Životilovka koji označava prelaz u bronzanodobsku Usatovo-kulturu. Treći horizont ranog sahranjivanja u kubejskim kurganima predstavljaju pojedinačni grobovi sa ispruženim skeletima. Ovi grobovi po položaju skeleta u potpunosti odskaču od svih poznatih eneolitskih i bronzanodobskih sahrana, a uz to su uvijek bez priloga, pa ih je teško kulturno bliže determinisati. Prema 14C datumima ovi grobovi pripadaju kraju 4. milenija BC. Vjerovatno je ovdje u pitanju kulturni arhaizam Postmariupolj-tipa koji se kao prateća pojava manifestuje i u ranim tumulima ovog područja

Ancient history · Archaeology · Black sea · Bronze Age · Chalcolithic · Geography · Grave goods · Rite · Ancient and Medieval Archaeology Studies · Ancient Near East History · Eurasian Exchange Networks · History · Geology · Oceanography